Gent
Stad van alle tijden




GentHet is geen geheim dat Amarant zijn hart aan Gent verloren heeft, en daarom nemen we de opening van het STAM te baat om een cursus in te richten over de geschiedenis van Gent. Elke periode wordt daarbij tot leven gewekt door een specialist ter zake.

Johan Hoorne (Kale-Leie Archeologische Dienst) werpt een blik op het prestedelijke Gent aan de hand van de case-study Flanders Expo.

Van steentijden tot middeleeuwen: casestudy Flanders Expo getoetst aan een breder Gents kader
De prille voorgeschiedenis van Gent is slechts fragmentair gekend, waarbij archeologie vaak de enige bron vormt. Met de interessante meerperiodensite Flanders Expo als leidraad, wordt de menselijke occupatie van de hele Gentse regio toegelicht en gereconstrueerd: van steentijden tot de volle middeleeuwen, met nadruk op de bewoningsdynamiek.


Georges Declercq (VUB) neemt u mee naar het vroegmiddeleeuwse Gent van heiligen, abten en handelaars (7de-11de eeuw).

Heiligen, abten en handelaars: Gent in de vroege middeleeuwen (7de -11de eeuw)
De eerste eeuwen van het geschreven verleden van Gent worden beheerst door de abdijen van Sint-Pieters en Sint-Baafs. In de wordingsgeschiedenis van de eigenlijke stad, die aanvangt in de 9de eeuw, is vooral Sint-Baafs belangrijk. Daarnaast besteden we aandacht aan de twee kernen van waaruit de middeleeuwse stad zich vanaf de 10de eeuw ontwikkelt.


Ludo Milis (emeritus UGent) brengt u het succesverhaal van Gent in het verstedelijkingsproces van de 12de en 13de eeuw.

Twaalfde en dertiende eeuw:De middeleeuwse grootstad
Handel, nijverheid en stedelijk leven plaatsten Gent op de Europese kaart. De kansen op rijkdom leidden tot tegenstellingen tussen het patriciaat en het proletariaat, en tussen de stad en de Vlaamse graaf. Kerkelijk balanceerde Gent tussen de oude abdijentraditie en de nieuwe bedelorden. De tekenen van een laïcisering dienen zich aan.


Marc Boone (UGent) heeft het over:

De droom van de middeleeuwse stadstaat (14de en 15de eeuw), een verhaal van burgers en vorsten.
Of het nu ging om Graven van Vlaanderen of Habsburgse vorsten: de Gentse burgers en hun op de actieve politieke medezeggenschap van ambachten gesteunde politieke organisatie remden vaak het proces van politieke centralisatie en eenmaking af. Dit lange verhaal van opstandigheid leidde tot de ontwikkeling van een eigen politieke cultuur en identiteit.


Johan Decavele (voormalig Departementshoofd Cultuur, Stad Gent) laat u Gent kennen als geduchte dwarsligger in de verhoudingen tot het centrale gezag in de 16de eeuw.

Gent, de geduchte dwarsligger in de verhoudingen tot het centrale gezag in de 16de eeuw
Rebels tegen Keizer Karel V in 1539-1540, fel geteisterd tijdens de Beeldenstorm van 1566 en uiterst radicaal tijdens de Calvinistische Republiek van 1578-1584, was Gent in de turbulente geschiedenis van de 16de eeuw de meest compromisloze stad van de Nederlanden.


Anne-Laure Van Bruaene (UGent) belicht het Gent dat na de beeldenstorm evolueerde van een calvinistisch bolwerk naar een 'voorbeeldige' katholieke provinciestad.

Burgers, buurtbewoners en religieuzen: samenleving en cultuur in de zestiende en zeventiende eeuw
In de zestiende en zeventiende eeuw werd de middeleeuwse religieuze cultuur uitgevaagd door het radicale calvinisme, dat op zijn beurt plaats moest ruimen voor het contrareformatorische katholicisme van de eerste Gentse bisschoppen. Na het politieke tumult van de zestiende eeuw werd een nieuw evenwicht gevonden tussen burger en stedelijke overheid.


Geert Van Doorne (ere-directeur Dienst Monumentenzorg, Stad Gent) licht doorheen de talloze stadspaleizen een sluier van de 18de eeuw op.

Gent in de eeuw van de Verlichting (18de eeuw)
Het Verdrag van Aken bracht voor onze gewesten een halve eeuw van vrede, nadat hier meer dan 500 jaar onafgebroken oorlog was gevoerd. De agrarische economie bloeide op en de bevoorrechte standen konden hun geld niet op. Zij ontwikkelden een levensstijl gericht op luxe en zinnelijk genot, de laatste fase van de renaissance en het humanisme.


De hedendaagse geschiedenis komt aan bod bij Gita Deneckere (UGent) die de ingrijpende industriële transformatie eind 18de eeuw duidt en aangeeft hoe de stad de bakermat werd van emancipatorische bewegingen in Vlaanderen.

Sociale vooruitgang vóór de Vooruit?
Gent was in de negentiende eeuw de bakermat van verschillende emancipatiebewegingen in Vlaanderen. Vroeg-socialisme, sociaal-liberalisme, flamingantisme en feminisme vinden hun oorsprong in de Arteveldestad, die vanaf het einde van de achttiende eeuw een ingrijpende industriële transformatie kent.


Aansluitend evoceert Hendrik Defoort (UGent) het Gent van de Belle Epoque, wanneer de stad uit zijn middeleeuwse voegen barstte en één grote bouwwerf werd.

Gent in de Belle Epoque: provinciale wereldstad
De industrie domineert de stad die definitief uit haar middeleeuwse voegen barst. Terwijl de burgerij het stadscentrum moderniseert en historiseert, hokt de achterban van de internationaal toonaangevende arbeidersbeweging samen in beluiken en de snel groeiende rand. De (culturele) rijkdom culmineert in de overdadige en deficitaire Expo’13.


Stad in oorlog en tussenoorlog is het terrein van Herman Balthazar (emeritus UGent).

Van de Wereldtentoonstelling naar de structurele crisis van de Gentse textielnijverheid
De weelde die Gent aan de wereld toont in 1913 krijgt zware klappen, eerst tijdens de Eerste Wereldoorlog, dan in de economische wereldcrisis van de jaren 30 en tenslotte in de ellende van de Tweede Wereldoorlog. Na 1945 komt de oude textielindustrie in een onomkeerbare crisis. Het zal vanaf de jaren 50 het stadsbeeld grondig wijzigen.


Els Veraverbeke (Het Huis van Alijn) toont aan hoe Gent een moderne stad werd, vertrekkend vanuit de drastische veranderingen van het dagelijkse leven in de jaren vijftig.

Wonen in een moderne stad. Gent,1950-1990.
De komst van de auto en de nieuwe visies op wonen veranderden de stad drastisch vanaf de jaren 50. Moderne gebouwen verschenen naast historische panden en creëerden de
typische aanblik van de stad zoals we die vandaag kennen. Een intrigerend verhaal over hoe Gent in een recent verleden evolueerde.


Als afsluiter hoort u van Philippe Van Wesenbeeck (Dienst Stedenbouw en Ruimtelijke Planning, Stad Gent) en Marie-Christine Laleman (Dienst Stadsarcheologie, Stad Gent) op welke manier de vele stadsontwikkelingsprojecten in Gent dialogeren met de historische structuren. En hoe de benadering in Gent er voor zorgt dat authenticiteit en stedelijke vernieuwing hand in hand gaan.

Authenticiteit en vernieuwing in de hedendaagse stadsontwikkeling
In de stadsontwikkelingsprojecten komen historische structuur en context vaak expliciet aan bod. In tegenstelling tot andere steden gebeurt dit niet op historiserende wijze. De voorkeur gaat uit naar een herinterpretatie in een hedendaags concept en met eigentijdse
vormgeving. Door deze benadering gaan authenticiteit en stedelijke vernieuwing hand
in hand. Dit wordt geïllustreerd met voorbeelden en analyses van concrete projecten.


De opening van het STAM gaat gepaard met de uitgave van het boek 'Gent. Stad van alle tijden' (Mercatorfonds). Verschillende docenten verleenden hier een bijdrage aan.
Wie de cursus volgt kan dit boek verkrijgen aan 32,50 eur i.p.v. 50,00 eur.
Een korting van maar liefst 35%!


Cursusplaatsen


Gent

STAM
Bijlokesite
Godshuizenlaan 2
CODE 5300a/9013
12 dinsdagavonden van 19:30 tot 22:00 uur - 14/09/2010 - 21/09/2010 - 28/09/2010 - 05/10/2010 - 12/10/2010 - 19/10/2010 - 09/11/2010 - 16/11/2010 - 23/11/2010 - 30/11/2010 - 07/12/2010 - 14/12/2010

of

STAM
Bijlokesite
Godshuizenlaan 2
CODE 5300b/9013
12 zaterdagvoormiddagen van 10:30 tot 13:00 uur - 18/09/2010 - 25/09/2010 - 02/10/2010 - 09/10/2010 - 16/10/2010 - 23/10/2010 - 13/11/2010 - 20/11/2010 - 27/11/2010 - 04/12/2010 - 11/12/2010 - 18/12/2010
In samenwerking met het STAM.

of in 2011

STAM
Bijlokesite
Godshuizenlaan 2
CODE 5300c/9013
12 dinsdagavonden van 19:30 tot 22:00 uur - 13/09/2011 - 20/09/2011 - 27/09/2011 - 4/10/2011 - 11/10/2011 - 18/10/2011 - 25/10/2011 - 15/11/2011 - 22/11/2011 - 29/11/2011

of

STAM
Bijlokesite
Godshuizenlaan 2
CODE 5300d/9013
12 zaterdagen van 10:30 tot 13:00 uur - 17/09/2011 - 24/09/2011 - 01/10/2011 - 08/10/2011 - 15/10/2011 - 22/10/2011 - 29/10/2011 - 19/11/2011 - 26/11/2011 - 03/12/2011


Cursusgeld

130,00 eur • 124,00 eur (-26/+60) • 112,00 eur (leden) - Er is bij deze cursus geen syllabus voorzien.



Inschrijven per e-mailformulier

Cursuslocaties - wegbeschrijvingen